Chuyên đề 4: Các tác phẩm văn học trung đại ( còn lại)
Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh ( Trích Vũ trung tuỳ bút - Phạm Đình Hổ).
Hoàng Lê nhất thống chí ( Ngô gia văn phái).
Lục Vân Tiên gặp nạn ( Trích Truyện Lục Vân Tiên - Nguyễn Đình Chiểu).
1. Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh ( Trích Vũ trung tuỳ bút - Phạm Đình Hổ).
Câu 5 (tr39): Cách ghi chép sự việc của Phạm Đình Hổ trong đoạn trích truyện cũ trong phủ chúa Trịnh có gì đặc biệt?
2. Hoàng Lê nhất thống chí ( Ngô gia văn phái).
Câu 6 (tr40):
Hãy ghi lại nội dung chính lời phủ dụ của vua Quang Trung với binh sĩ trong cuộc duyệt binh ở Nghệ An ( trích Hồi 14, Hoàng Lê nhất thống trí - Ngô gia văn phái ). Nêu nhận xét về tác dụng của lời phủ dụ đó.
Hướng dẫn:
- Nội dung lời phủ dụ của vua Quang Trung với binh sĩ:
+ Khẳng định chủ quyền dân tộc ta, hành động xâm lăng phi nghĩa và dã tâm cướp nước của giặc.
+ Nhắc lại truyền thống chống giặc ngoại xâm của dân tộc.
+ Kêu gọi binh sĩ đồng tâm hiệp lực chống kẻ thù.
+ Đề ra kỷ luật nghiêm minh.
- Nêu nhận xét:
+ Lời kêu gọi thấu tình đạt lý, khích lệ tinh thần yêu nước...
+ Cũng là quân lệnh nghiêm khắc, có tác động chấn chỉnh đội ngũ.
Mở rộng:
Câu 1:( ôn thi 2008 - 2009)
Phần I. Trắc nghiệm
1. Dòng nào nhận xét không đúng về tác phẩm Hoàng Lê nhất thống chí?
A. Là tiểu thuyết lịch sử viết theo lối chương hồi
B. Là cuốn tiểu thuyết lịch sử có 17 hồi
C. Là tiểu thuyết lịch sử viết bằng chữ Hán
D. Là tác phẩm do Ngô Thì Chí viết
2. Sự việc nào không được kể trong hồi thứ mười bốn của Hoàng Lê nhất thống chí?
A. Nguyễn Huệ lên ngôi hoàng đế lấy hiệu là Quang Trung
B. Quang Trung kéo quân ra bắc tiêu diệt quân Thanh xâm lược
C. Trước khi vào Thăng Long, quân Tây Sơn đã thắng ở Ngọc Hồi
D. Sau khi diệt Trịnh, Nguyễn Huệ đã trả lại Bắc Hà cho vua Lê
3. Dòng nào nhận xét đầy đủ nhất về nhân vật Quang Trung trong hồi thứ mười bốn của Hoàng Lê nhất thống chí?
A. Là ông vua anh minh sáng suốt
B. Là người có tầm nhìn xa trông rộng
C. Là hoàng đế anh minh, có tài cầm quân
D. Là vị tướng tài ba, xuất quỷ nhập thần
4. Lần này ta ra, thân hành cầm quân, phương lược tiến đánh đã có tính sẵn. Chẳng qua mười ngày có thể đuổi được người Thanh. Nhưng nghĩ chúng ta là nước lớn gấp mười nước mình, sau khi bị thua một trận, ắt lấy làm thẹn mà lo mưu báo thù. Như thế thì việc binh đao không bao giờ dứt, không phải là phúc cho dân, nỡ nào mà làm như vậy. Đến lúc đầy chỉ có người khéo lời lẽ mới dẹp nổi việc binh đao, không phải Ngô Thì Nhậm thì không ai làm được. Chờ mười năm nữa, cho ta được yên ổn mà nuôi dưỡng lực lượng, bây giờ nước giàu quân mạnh, thì ta có sợ gì chúng?
( Ngô gia văn phái, Hoàng Lê nhất thống chí, trong Ngữ văn 9, tập một,
NXB Giáo dục, Hà Nội, 2005, trang 67